De echo van angstgeloof en mijn terugkeer naar het licht
Inmiddels ben ik alweer zo’n twintig jaar uit de kerk weg.
Ik ben mijn eigen pad gegaan. Ik dook de geschiedenis in van het jodendom en het christendom, het ontstaan van de kerk, en wat er buiten de officiële kaders is aan legendes en zienswijzen. Ik heb gezocht, vergeleken, gewogen.
En ik vond niet alleen nieuwe informatie, maar ook een andere manier van spiritualiteit. Eén die me niet kleiner maakte, maar ruimte gaf. Die me leerde om milder naar mezelf te kijken. Die me liet ervaren dat verlangen geen verleiding is, maar een wegwijzer. Dat wat licht en waar voelt, je kan terugbrengen naar wat je zoekt. Dat waaraan je aandacht geeft, groeit, en dat we in die zin mede scheppers zijn.
Gaandeweg zag ik ook iets anders. Dat veel mensen onzeker zijn en het ook niet allemaal weten. Dat opgeblazen gedrag vaak een verhulling is. Dat kerkmensen ook gewoon mensen zijn. En dat mijn frustratie met de kerk niet alleen ging over ‘de kerk’, maar ook over mijn eigen drang naar perfectie en een ideale wereld.
De terugkerende laag
Ik begon te herkennen dat veel angsten die ik met geloof associeerde, dieper liggen. Archetypisch bijna. Angst die uiteindelijk terug te voeren is op één kern: afgesneden zijn van liefde.
Daar raakt ook de rauwe “rage of life” aan. Die diepe angst of woede tegen het leven, omdat het zo kwetsbaar is. Dat je niet alles kunt beschermen. Dat je niet alles kunt vasthouden. En precies dáár kan angstgeloof zich aan vastklampen, omdat het een schijn van controle belooft: als jij maar goed genoeg gelooft, dan ben je veilig.
Bij mij krijgt dat een specifieke vorm. Angst voor de hel. Angst om misleid te zijn. Angst om het toch mis te hebben en afgewezen te worden. Angst om gescheiden te zijn van God, als God Liefde is.
En het lastige is: die angst komt niet één keer. Het komt in cycli terug. Steeds weer, en vaak op een dieper niveau.
De trigger
Deze keer werd het getriggerd door iets kleins: de titel van een YouTube-video waar ik langs scrolde, “The danger of the enneagram”. Het was nooit in me opgekomen dat het enneagram gevaarlijk zou kunnen zijn. Ik heb er zelf juist enorm veel aan gehad. Het hielp me mezelf en anderen beter te begrijpen, milder te worden en patronen sneller te herkennen.
Juist daarom klikte ik. En terwijl ik keek, werd ik teruggetrokken in een oude binnenwereld. Het bekende script draaide meteen weer: bekeren, terug, herstellen, want anders…
In sommige evangelische stromingen krijgt alles wat niet expliciet in de Bijbel staat snel het label verdacht of onveilig, alsof het automatisch richting ‘occult’ schuift. Eén zo’n video kan genoeg zijn om een oud spoor open te trekken. Niet omdat ik het geloof, maar omdat het ooit diep is ingesleten.
Terugkeer
Ik ben gaan zien dat zo’n ‘terugval’ niet per se achteruitgang is. Eerder een uitnodiging: hier ligt nog een laag rommel die je op kunt ruimen om meer vrijheid te ervaren.
Maar in het moment zelf kan het donker zijn. Zo donker dat je vergeet hoe het was in het licht. Alsof het donker de norm, normaal is.
En toch weet ik inmiddels beter. Liefde en angst zijn tegenpolen. Het simpele feit dat er angst is, is voor mij al een wegwijzer: er klopt iets niet. Niet aan mij, maar aan het verhaal dat ik op dat moment geloof.
Dan is het mijn werk om terug te keren. Niet door harder mijn best te doen, maar door aanwezig te blijven. Door de leugens te doorzien die me klein houden en mijn aandacht te richten op het licht.
Dan kom ik terug bij wat waar is. Alsof ik de grot weer uitloop en het daglicht me weer kan omhullen.
Herken je dit?
Je bent al lang los van kerk of het wereldbeeld waarmee je bent opgegroeid en toch kunnen die oude angst-scripts ineens weer getriggerd worden. Vaak juist wanneer je iets volgt dat licht voelt. Vaak juist wanneer je buiten je comfortzone treedt en op het punt staat een volgende stap te zetten. Dan komt die twijfel weer op. Niet logisch, maar wel hardnekkig.
In mijn werk kijk ik graag samen met jou naar waar die angst vandaan komt, en hoe je weer kan terugkeren naar wat waar is voor jou. Als mijn verhaal iets bij je raakt, ben je van harte welkom voor een ontdekkingsgesprek.
📜 Plan je ontdekkingsmoment
Voel. Herinner. Keer terug tot wat echt is.
Dit is deel 1 in De Hel Ontmaskerd, een serie over angst voor de hel.
In deel 2: Waar is het idee van de hel eigenlijk op gebaseerd?
In deel 3: Wat dan wél? Over rechtzetten, herstel en liefde